Cinayet işledikten sonra ömrünün büyük bölümünü psikiyatri hastanelerinde geçiren İngiliz ressam Richard Dadd, Londra’daki Royal Academy‘de açılan Beyond Bedlam sergisiyle yeniden sanat dünyasının gündemine taşındı. Sergi, Dadd’ın yalnızca “akıl hastası ressam” olarak anılmasına karşı çıkarak, onu Viktorya döneminin en özgün sanatçılarından biri olarak yeniden değerlendirmeyi amaçlıyor.
- Bir Cinayet, Bir Akıl Hastanesi Ve 40 Yılı Aşan Esaret
- Sergi “Deli Ressam” Etiketine Karşı Çıkıyor
- Periler Disney Masalı Değildi
- Akıl Hastanesinde Doğan Bir Başyapıt
- Doğaya Bambaşka Bir Gözle Bakıyordu
- Modern Sanatın Habercisi Olarak Görülüyor
- Trajedinin Gölgesindeki Bir Sanatçı
- Sergi Sonbahara Kadar Ziyaret Edilebilecek
25 Temmuz’da kapılarını açacak sergide, sanatçının cinayet öncesi ve sonrası ürettiği eserler ilk kez bu kapsamda bir araya getiriliyor.
Bir Cinayet, Bir Akıl Hastanesi Ve 40 Yılı Aşan Esaret
1817 doğumlu Richard Dadd, genç yaşta İngiltere’nin en yetenekli ressamlarından biri olarak görülüyordu.
Özellikle peri figürlerini konu alan fantastik resimleriyle dikkat çeken sanatçı, 1840’lı yıllarda Orta Doğu’ya yaptığı uzun seyahatin ardından ağır paranoya belirtileri göstermeye başladı.
Kendisini şeytanın yönlendirdiğine inanan Dadd, babasını öldürdü ve Fransa’ya kaçmaya çalışırken yakalandı.
Hayatının geri kalan yaklaşık 43 yılını önce Bethlem (Bedlam) ardından da Broadmoor psikiyatri hastanelerinde geçirdi.
Sergi “Deli Ressam” Etiketine Karşı Çıkıyor
Royal Academy’nin hazırladığı Beyond Bedlam sergisi, Richard Dadd’ın eserlerini yalnızca psikolojik rahatsızlığı üzerinden yorumlamanın eksik olduğunu savunuyor.
Küratörlere göre Dadd, hastalanmadan önce de son derece özgün ve başarılı bir ressamdı.
Ancak psikiyatri hastanesindeki yılları, onun sanatsal dilini bambaşka bir noktaya taşıdı.
Periler Disney Masalı Değildi
Richard Dadd’ın eserlerindeki periler, günümüz popüler kültüründeki sevimli karakterlerden oldukça farklı.
Sanatçı, İngiliz halk inanışlarında yer alan karanlık ve gizemli doğaüstü varlıkları resmediyordu.
Erken dönem eserlerinde Puck, Titania Sleeping ve The Haunt of the Fairies gibi çalışmalar, Shakespeare’in peri dünyasını çağrıştıran rahatsız edici atmosferleriyle dikkat çekiyor.
Akıl Hastanesinde Doğan Bir Başyapıt
Serginin merkezinde ise Dadd’ın en ünlü eseri The Fairy Feller’s Master-Stroke yer alıyor.
Yaklaşık dokuz yılda tamamlanan tablo, sanat tarihinin en sıra dışı fantastik resimleri arasında kabul ediliyor.
Yoğun bitki örtüsü arasına gizlenmiş yüzlerce ayrıntı, izleyiciyi adeta mikroskobik bir dünyanın içine çekiyor.
Resimde yer alan periler alışılmış güzellik anlayışından uzak; büyük kafalı, orantısız vücutlu ve ürkütücü figürler olarak tasvir ediliyor.
Guardian sanat eleştirmeni Jonathan Jones’a göre bu tablo, yalnızca hayal gücünün değil, sanat tarihinin kurallarını reddeden modern bir bakışın ürünü.
Doğaya Bambaşka Bir Gözle Bakıyordu
Eleştiriye göre Richard Dadd’ın en büyük başarısı yalnızca fantastik figürleri değil, doğayı resmediş biçimiydi.
Çiçekler, yabani otlar, meyveler ve ağaçlar onun tablolarında alışılmış romantik güzellikten uzak, sert ve neredeyse ürkütücü bir gerçeklikle karşımıza çıkıyor.
Özellikle Bacchanalian Scene ve geç dönem suluboya çalışmalarında bu yaklaşım açık biçimde hissediliyor.
Modern Sanatın Habercisi Olarak Görülüyor
Jonathan Jones, Richard Dadd’ın psikiyatri hastanesinde geliştirdiği resim anlayışının, dönemin sanat kurallarını yıkarak modern sanatın öncülerinden biri haline geldiğini savunuyor.
Eleştiriye göre Dadd, aynı dönemde çalışan Édouard Manet ve James McNeill Whistler gibi sanatçıların sorguladığı estetik anlayışı, hastane duvarları arasında tamamen kendine özgü bir biçimde yeniden kurdu.
Trajedinin Gölgesindeki Bir Sanatçı
Royal Academy’deki sergi, Richard Dadd’ın yaşam öyküsünü romantikleştirmek yerine sanatıyla hastalığı arasındaki karmaşık ilişkiyi sorguluyor.
Sanat tarihçileri uzun yıllardır Dadd’ın eserlerinin ne kadarının psikolojik rahatsızlığından, ne kadarının olağanüstü sanat yeteneğinden kaynaklandığını tartışıyor.
Beyond Bedlam, bu tartışmaya kesin bir cevap vermek yerine izleyiciyi kendi yorumunu yapmaya davet ediyor.
Sergi Sonbahara Kadar Ziyaret Edilebilecek
Richard Dadd: Beyond Bedlam sergisi, 25 Temmuz-25 Ekim tarihleri arasında Londra’daki Royal Academy‘de sanatseverlerle buluşacak.
Sergi, Viktorya dönemi sanatının en sıra dışı isimlerinden birinin yaşamına ve eserlerine yeni bir bakış sunmayı hedefliyor.
Kaynak: The Guardian
