Çin, beyin-bilgisayar arayüzü (BCI) teknolojisinde önemli bir eşiği geride bıraktı. Şanghay merkezli CEBSIT tarafından geliştirilen invaziv sistem, insanlı klinik deneme aşamasına geçerek dikkat çekici sonuçlar ortaya koydu. İlk denemelerde, felçli bir hastanın yalnızca üç hafta içinde düşünce gücüyle bilgisayar oyunları oynamayı başardığı açıklandı.
Felçli Hasta Yarış Oyunu Oynadı
İlk testlerde kullanılan hasta, 13 yıl önce geçirdiği yüksek gerilimli elektrik kazası sonucu kollarını ve bacaklarını kaybetmişti. 25 Mart 2025’te beyin implantı yerleştirilen bu hasta, yalnızca birkaç hafta içerisinde bilgisayarı düşünce gücüyle kontrol edebilecek düzeye geldi. Yarış oyunları ve satranç gibi bilişsel ve motor beceri gerektiren uygulamalarda başarı elde etti.
Hastanın sözleri, teknolojinin ne denli etkileyici bir düzeye ulaştığını ortaya koyuyor:
“Artık bilgisayarı düşüncelerimle kontrol edebiliyorum. İstediğim gibi hareket edebiliyormuşum gibi hissediyorum.”
CEBSIT’in İmplantı Neuralink’e Rakip Olacak Güçte
Amerika merkezli Neuralink’in ardından, insanlı denemeye geçen ikinci ülke olan Çin’in bu adımı küresel çapta yankı uyandırdı. CEBSIT tarafından geliştirilen implantın özellikleri, yalnızca işlevsellik değil, aynı zamanda teknik üstünlük anlamında da önemli avantajlar sunuyor.
Çin devlet medyasına göre, CEBSIT’in elektrotları Neuralink’in kullandıklarına kıyasla 5 ila 7 kat daha küçük kesit alanına sahip. Ayrıca bu elektrotların 100 kat daha esnek olması, beyin dokusuna verilen zararın minimum seviyeye indirilmesini sağlıyor. İmplantın çapı 26 mm, kalınlığı ise 6 mm’nin altında tutulmuş durumda.
2028’de Ticari Olarak Satışa Sunulabilir
Şu ana dek herhangi bir enfeksiyon ya da donanımsal sorun yaşanmayan sistem, sonraki aşamada hastaların robotik kol gibi dış donanımları kontrol edebilmesini hedefliyor. Bu, yalnızca bir bilişsel devrim değil, aynı zamanda engellilikle mücadelede de radikal bir dönüşüm anlamına geliyor.
Çin, bu teknolojiyi 2028 yılına kadar ticarileştirmeyi ve sağlık sistemine entegre etmeyi planlıyor. Eğer CEBSIT’in yürüttüğü klinik denemeler planlandığı gibi başarıyla sonuçlanırsa, bu teknoloji omurilik felci, çift taraflı uzuv kaybı veya ALS gibi ciddi nörolojik rahatsızlıklar için çığır açan çözümler sunabilir.
Uzmanlar Ne Diyor?
Nöroteknoloji uzmanları, Çin’in bu hamlesinin sadece bilimsel değil, aynı zamanda jeopolitik anlamda da büyük yankı uyandırabileceğini ifade ediyor. ABD ile teknoloji rekabetinin en kritik alanlarından biri olan yapay zeka ve sinirsel arayüzler, artık doğrudan insan hayatına dokunan yeniliklerle gündemde.
