Portekiz’de hayvan terk etme vakaları, yaz aylarında artan seyahatlerle birlikte yeniden gündemde. Ülkede hayvan terk etmek 2014’ten bu yana suç sayılıyor; buna rağmen SOS Animal, özellikle yaşlı sahiplerinin geride bıraktığı köpek ve kediler için hukuki sorumluluğun çoğu zaman işletilemediğini belirtiyor.
Veteriner hekim ve SOS Animal Başkanı Sandra Duarte Cardoso, Euronews’e yaptığı açıklamada, hayvanların miras süreçlerinde göz ardı edildiğini ve derneğe yapılan şikâyetlerin hiçbirinin mahkûmiyetle sonuçlanmadığını söyledi. Portekiz’de 15 Ağustos’ta kutlanan Uluslararası Terk Edilmiş Hayvanlar Günü öncesinde paylaşılan değerlendirmeler, yaz aylarında yoğunlaşan terk sorununu yeniden görünür kıldı.
Ziro ve Mike’ın Farklı Hikâyeleri Aynı Barınakta Birleşti
Ziro ve Mike, hayatlarının büyük bölümünü sahipleriyle birlikte geçirdi. Yaşlanan sahipleriyle ayrı evlerde yaşayan iki hayvanın ortak noktası, sahiplerinin ardından ne olacağına dair herhangi bir belge bırakılmamış olmasıydı. Bir akrabanın onları sokağa bırakmayı tercih etmesi, iki hayvanın yolunu SOS Animal’da kesiştirdi.
Setúbal sokaklarında kalan Ziro’ya bir aracın çarpmasının ardından saldırıya da uğradı ve ağzında ciddi yaralar oluştu. Hâlâ SOS Animal’ın bünyesinde bulunan Ziro, kendisine yeni bir yuva bulunmasını bekliyor.
Kalp hastalığı bulunan Mike ise günlük yaşamını sürdürmekte zorlanıyordu. Sahibinin komşuları ve arkadaşları yardım etmeye çalışsa da ihtiyaç duyduğu bakımı sağlayamadı. Mike, hayatının son dönemini SOS Animal’da geçirdi.
Portekiz’de Hayvan Terk Etmenin Cezası Uygulanamıyor
Portekiz’de hayvan terk etmek, 2014 yılından beri altı aya kadar hapis veya 60 güne kadar para cezasıyla cezalandırılabiliyor. Buna karşın SOS Animal’ın başkanı, uygulamada sorumluların cezalandırılması konusunda önemli sorunlar yaşandığını aktardı.
Cardoso’ya göre evcil hayvanın mikroçipi hayatını kaybeden sahibinin adına kayıtlıysa idari işlem de ölen kişinin adına düzenleniyor. Mirası devralan kişinin hayvanın sorumluluğunu da üstlenmesi gerektiğini belirten Cardoso, derneğin yaptığı şikâyetlerden hiçbirinin mahkûmiyetle sonuçlanmadığını söyledi.
Portekiz’de köpekler için mikroçip zorunluluğu 2008’de, kediler için ise 2022’de yürürlüğe girdi. Hayvan terkini azaltmak amacıyla getirilen uygulamanın kurala uyulmaması nedeniyle tek başına yeterli olmadığı ifade ediliyor.
Terk Etmek ile Hayvan Teslim Etmek Aynı Sayılmıyor
SOS Animal, hayvanların kuruma bırakılmasıyla sokağa terk edilmesi arasında açık bir ayrım yapılması gerektiğini vurguluyor. Cardoso, artık bakamayacağını düşünen kişilerin bir kuruluşla iletişime geçerek çözüm aramasını teslim etme olarak tanımlıyor.
Hayvanı arabadan indirip bırakmak veya bir çantaya koyarak dernek kapısına terk etmek ise terk etme kapsamında değerlendiriliyor.
SOS Animal, 2007’de resmen kurulan bir sivil toplum kuruluşu olarak hayvanların ve yaşam alanlarının korunması için çalışıyor. Kuruluşun bir veteriner kliniği ve adresi kamuoyuyla paylaşılmayan bir barınağı bulunuyor.
Cardoso, barınağın önceki dönemlerinde hayvanların her gün bırakıldığını, bazı kişilerin onları çitin üzerinden attığını anlattı. Dört haftalık bir yavru köpeğin diğer köpeklerin arasına atıldığını, bir keçinin bacaklarının kırıldığını ve kedilerin kuruma sürekli getirildiğini söyledi.
Yaz Aylarında Terk Vakaları Yoğunlaşıyor
Ulusal Cumhuriyet Muhafızları (GNR), temmuz ayının sonunda yaptığı açıklamada, 2024 ile 2026’nın ilk yarısı arasında 2.400’den fazla hayvan terk etme suçu kaydedildiğini ve ülke genelinde 28 kişinin gözaltına alındığını bildirdi.
GNR verilerine göre temmuz ve ağustos, olayların en fazla görüldüğü aylar arasında yer alıyor. Tatil amacıyla seyahat eden kişilerle bağlantılı 142 vaka, yıllık toplamın yüzde 38,1’ini oluşturuyor.
Cardoso, insanların ülke veya ev değiştirirken çocuklarını geride bırakmayı düşünmediğini, hayvanlar söz konusu olduğunda ise benzer bir sorumluluğun çoğu zaman gösterilmediğini belirtti.
