Pasifik Okyanusu’ndaki Bikar ve Bokak ekosistemi, bilim insanlarının kapsamlı biçimde incelediği dünyanın büyük ölçüde el değmemiş doğal alanlarından biri olarak öne çıktı. Araştırmada 260’tan fazla resif balığı türü, 15 deniz kuşu türü ve Bikar’da yuvalayan yeşil deniz kaplumbağaları tespit edildi.
İki atol, Marshall Adaları tarafından 2025’te ülkenin ilk ulusal deniz koruma alanları ilan edildi. Bilim insanları o tarihten bu yana gökyüzünden karaya ve denize uzanan 48 bin kilometrekarelik alan için kapsamlı bir ekolojik temel oluşturmaya çalışıyor. Bulgular, yalnızca uzak atollerin korunması açısından değil, insan etkisinin yoğun olduğu bölgelerde kaybedilen ekosistemleri anlamak bakımından da önem taşıyor.
Bikar ve Bokak’ta Deniz Yaşamı Araştırıldı
Bikar ve Bokak, en yakın yerleşimli atollere sırasıyla yaklaşık 116 ve 385 kilometre uzaklıkta bulunuyor. Araştırma ekibi, tüplü dalışın yanı sıra su altı görüntüleri, derin deniz kameraları ve bir denizaltı kullanarak resifleri, açık denizi ve derin deniz yaşamını inceledi.
Çalışmaya katkı sunan Pristine Seas ekibi, her iki atolün çevresinde köpek balıkları, istavritgiller ve wahoo gibi açık su yırtıcılarını da kaydetti. Kameralar ve denizaltı, daha önce yeterince tanınmayan, şaşırtıcı çeşitlilikte derin deniz topluluklarını ortaya çıkardı. Araştırmacılar, kaydedilen balıklardan ikisinin bilim için yeni türler olabileceğini belirtti.
Bikar’da yeşil deniz kaplumbağalarının yuvaladığı gözlemlenirken, iki atol arasında ekolojik farklar da saptandı.
Toplulukların Koruma Geleneği Ulusal Çerçeveye Taşındı
Bikar ve Bokak’ın korunması, yalnızca 2025’te alınan ulusal kararla başlamadı. Utirik Atolü topluluğu, bu kırılgan ekosistemleri onlarca yıldır geleneksel yöntemlerle gözetiyor. Yüksek şefler tarafından oluşturulan “mo” veya “tabu” alanlarında insan faaliyetleri sınırlandırılıyor ve doğal yaşamın kendini yenilemesine izin veriliyor.
Araştırmacılar, bu topluluk öncülüğündeki yaklaşımın Marshall Adaları’nın doğal kaynakları korumayı ve ada yaşamının gelecek nesiller boyunca sürmesini sağlamayı amaçlayan ulusal çerçevesine dâhil edildiğini aktardı. Hawaii Üniversitesi’nden deniz ekoloğu Dr. Alan Friedlander, Bikar ve Bokak’ın bölgedeki, hatta dünyadaki en bozulmamış ekosistemler arasında yer aldığını söyledi.
Friedlander’a göre bu alanlar, başka bölgelerde kaybedilenleri anlamak ve etkili koruma ile restorasyon çalışmaları için temel referans sistemleri sunuyor. Bilim insanı, Bikar ve Bokak’ı yalnızca Marshall Adaları için değil, tüm gezegen için değer taşıyan alanlar olarak tanımladı.
Küresel Koruma İhtiyacı
Bikar ve Bokak’ın görece bozulmamış yapısı, dünya genelindeki tabloyla güçlü bir karşıtlık oluşturuyor. WWF’nin 2026 Yaşayan Gezegen Raporu’na göre izlenen yaban hayatı popülasyonları 1970’ten bu yana ortalama yüzde 73 azalırken, deniz canlılarının popülasyonlarında gerileme yüzde 59 olarak kaydedildi.
Ocak 2023 ile Mayıs 2025 arasında dünya mercan resiflerinin yüzde 84’ü, ağarmaya yol açabilecek düzeyde ısı stresine maruz kaldı. Okyanusların yalnızca yaklaşık yüzde 3,5’i tamamen veya yüksek düzeyde koruma altında kabul ediliyor.
2023’te yapılan izleme çalışmaları, koruma alanının oluşturulmasına katkı sağladı.
