Yapay zekâ ve robotik teknolojiler yalnızca laboratuvarların ve özel sektörün konusu olmaktan çıkıyor. ABD şehirleri, uzun süredir tartışılan kamusal robot kullanımı konusunda yeni bir döneme girdi. Yoğun iş gücü gerektiren, tekrarlayan ve risk barındıran görevlerde robotlar artık belediyelerin hizmet listesine ekleniyor. Çim biçme alanlarından yangın söndürme operasyonlarına, kütüphanelerde yönlendirme hizmetlerinden altyapı denetimi ve plaj temizliğine kadar geniş bir görev yelpazesinde sahaya sürülen robotlar, belediyeler için yeni bir verimlilik modeli yaratıyor.
- Şehirler Neden Robot Kullanımına Geçiyor
- Kansas City Yangın Robotu İle Riskleri Azaltıyor
- Englewood Kütüphanesinde Ziyaretçi Yönlendiren Robotlar
- Irvine Altyapıyı Robotlarla Tarıyor
- Sanford Çim Biçme Robotları İle Çalışma Saatini 23’e Çıkardı
- Detroit Sahillerini Temizleyen Robotlarla Çevreyi Koruyor
- Robotların Şehir Yaşamındaki Geleceği
Özel sektörde verimlilik odaklı robot uygulamaları uzun zamandır yaygınlaşmış olsa da kamusal alanda aynı ivme yakalanamamıştı. Bunun nedeni maliyet, güvenlik, teknik riskler ve iş kaybı endişeleriydi. Buna rağmen son dönemde bazı kentler, robot teknolojisi ile hizmet sunumunu hızlandırma, personel güvenliğini artırma ve veri doğruluğunu yükseltme amacıyla pilot projeler başlattı.
Şehirler Neden Robot Kullanımına Geçiyor
Kamu kurumlarının robot kullanımında şu motivasyonlar öne çıkıyor:
- Riskli operasyonlarda çalışanları korumak
- Zaman ve iş gücü tasarrufu sağlamak
- Üstün veri hassasiyeti ile altyapıyı daha iyi yönetmek
- Yoğun ve tekrar eden görevlerde kesintisiz çalışma sağlamak
Bununla birlikte maliyet, güvenlik, siber riskler ve istihdam etkisi konuları tartışılmaya devam ediyor. Uzmanlara göre belediyeler, şimdilik robotları yüksek riskli işlerde insan desteğini tamamlayan “yardımcı” rolde kullanıyor.
Texas Üniversitesi Bilgisayar Bilimleri Profesörü Peter Stone, şu değerlendirmeyi yapıyor:
“Şehir bütçeleri sınırlı. Şu ana kadar robotlar işleri ucuzlatmadı ancak stratejik alanlarda büyük katkı sunuyor.”
Kansas City Yangın Robotu İle Riskleri Azaltıyor
Kansas City itfaiyesi, yangın alanlarında insan riskini en aza indirmek için tank paletli, yüksek basınçlı bir yangın söndürme robotu kullanıyor. Dakikada 2.500 galon su püskürtme kapasitesine sahip robot, yangın sahasında ilk müdahale gücü sağlayarak ekiplerin güvenli alanda kalmasını mümkün kıldı. Yetkililer, bu teknolojinin sadece yangınlarda değil, vahşi doğa operasyonları ve aktif saldırı durumlarında da kritik rol oynayabileceğini belirtiyor.
Englewood Kütüphanesinde Ziyaretçi Yönlendiren Robotlar
Colorado’nun Englewood bölgesinde, yeni açılacak kütüphane ve ortak çalışma alanında dört tekerlekli rehber robotlar görev alacak. Ziyaretçiler, dokunmatik ekran aracılığıyla gitmek istedikleri alanı seçebilecek ve robotlar onları bina içinde güvenli rotadan yönlendirecek. Ayrıca kafe siparişlerini teslim etmek için test edilen ikinci bir robot da devreye alınacak. İlçe yetkilileri, halka “gerçek dünya teknolojisi” deneyimi kazandırmayı hedefliyor.
Irvine Altyapıyı Robotlarla Tarıyor
Irvine, kaldırım, yol ve yaya geçitlerini inceleyen beş farklı altyapı robotu kullanıyor. İnsan ekiplerinin yaklaşık dört yılda yapabileceği taramayı robotlar altı ay içinde tamamlıyor. Şehir mühendisi Vu Tran, robotların birkaç santimetre hassasiyetindeki ölçümleri sayesinde bakım planlamasının ciddi şekilde iyileştiğini belirtiyor.
Sanford Çim Biçme Robotları İle Çalışma Saatini 23’e Çıkardı
Sanford, Kuzey Carolina, belediye binaları çevresinde otonom çim biçme robotları kullanıyor. Günde 23 saat çalışan robotlar, tehlikeli yamaçlarda insan iş gücünü riskten uzak tutuyor. Sessiz çalışma modlarıyla gürültü kirliliğini azaltan robotlar, düzenli biçim sayesinde pestisit kullanımının düşmesine de katkıda bulunuyor. Halk, robotlara mizahi isimler bile verdi: “Jason Ma Mowa”, “Britney Shears” ve “Snippy Longstockings.”
Detroit Sahillerini Temizleyen Robotlarla Çevreyi Koruyor
Detroit, sahil temizliği için kum tarayan bir robot ve kıyı atıklarını toplayan su drone’ları kullanıyor. Kum robotu saatte 32.000 metrekare alan temizleyebiliyor. Kent yönetimi, yerli girişimler ve akademik kurumlarla iş birliği yaparak robot denemelerini teşvik eden izin süreçleri uyguluyor.
Robotların Şehir Yaşamındaki Geleceği
Bugün kullanılan sistemler çoğunlukla yardımcı robotlar olsa da gelecekte şu alanlarda daha geniş kullanım bekleniyor:
- Çöp toplama ve geri dönüşüm sınıflandırma
- Afet müdahalesi ve arama kurtarma
- Trafik kontrolü ve yol bakım analitiği
- Toplu ulaşımda rehberlik ve güvenlik desteği
Uzmanlar, robotların şehirlerde insan iş gücünün yerini almak için değil, tehlikeli, ağır ve tekrarlayan görevlerde tamamlayıcı rol üstlenmesi gerektiğini vurguluyor.
