İsrail ordusuna ve Trump yönetimine veri teknolojisi sağlayan Palantir, İngiltere’de bir yerel yönetimle ilk kez doğrudan sözleşme imzaladı.
Sendika ve çalışanlar, etik kaygılarla tepki gösterdi
Sosyal Hizmetlerde Palantir Dönemi Başladı
Coventry Belediyesi, ABD merkezli veri teknolojileri firması Palantir ile yıllık 500 bin sterlin değerinde bir yapay zekâ sözleşmesi imzaladı. Bu anlaşma, İngiltere’de bir yerel yönetim ile Palantir arasında yapılan ilk doğrudan iş birliği olarak kayıtlara geçti.
Anlaşma kapsamında Palantir’in yapay zekâ sistemleri, belediyenin özellikle çocuk hizmetleri, özel eğitim gereksinimleri (SEND) ve sosyal hizmet birimlerinde kullanılacak.
Çalışanlar ve Sendikalardan Sert Tepki
Kamu çalışanları ve sendika temsilcileri, anlaşmaya ilişkin ciddi etik kaygılar taşıdıklarını belirtti. Ulusal Eğitim Sendikası (NEU) Coventry şubesi adına açıklama yapan Nicky Downes, Palantir’in gözetim sistemleri, silah teknolojileri ve öngörüsel polislik uygulamaları gibi faaliyetlerine işaret ederek şu ifadeyi kullandı:
“Bu şirketin veri toplama yöntemleri ve etik dışı uygulamaları kamu yararıyla çelişiyor. 500 bin sterlinlik bu kararın hangi etik denetimden geçtiğini merak ediyoruz.”
Palantir’in Tartışmalı Geçmişi
Palantir, ABD’de İç Güvenlik Bakanlığı, CIA, Trump yönetiminin göçmen politikaları, ve İsrail Savunma Kuvvetleri (IDF) ile yaptığı iş birlikleriyle sık sık gündeme gelmişti.
Aynı zamanda şirketin kurucularından biri olan Peter Thiel, Donald Trump’ın 2016’daki seçim kampanyasına finansal destek vermişti. Palantir ayrıca NHS’in federatif veri platformunu da inşa ediyor.
Belediye: “Yapay Zekânın Dönüştürücü Gücünü Deniyoruz”
Belediye CEO’su Julie Nugent, konuyla ilgili açıklamasında anlaşmanın yalnızca bir 12 aylık pilot proje olduğunu ve belediyenin yapay zekânın hizmet süreçlerindeki dönüştürücü etkisini test etmek istediğini belirtti.
Nugent, “Etik boyutlar farkındalığımız dahilindedir ve belediyemiz tüm alım süreçlerini titiz denetim ve güvenlik kontrolleriyle yürütmüştür,” dedi.
“Büyük Birader Gibi”
Haziran ayında yapılan belediye toplantısında bir yetkili, yapay zekâ kullanımının neredeyse tüm hizmet birimlerine entegre edilebileceğini ifade etti. Ancak bir meclis üyesi bu açıklamayı “Kulağa Büyük Birader gibi geliyor” sözleriyle eleştirdi.
Bu da Palantir’in veri toplama, algoritmik karar verme ve sosyal denetim gibi konulardaki kamu kaygılarını bir kez daha gündeme taşıdı.
Hizmetleri Hızlandıracak mı?
Palantir cephesinden yapılan açıklamada, amaçlarının sosyal hizmet uzmanlarının ve özel eğitim personelinin bürokratik yükünü azaltmak ve daha fazla zamanlarını çocuklara ayırmalarını sağlamak olduğu vurgulandı.
Palantir sözcüsü, “Yapay zekâ sayesinde çocuklara doğrudan destek artırılabilecek. İlk sonuçlar umut verici,” dedi.
Şirket ayrıca partizan olmadığını ve Obama’dan Trump’a birçok ABD hükümetiyle çalıştıklarını belirtti.
Etik Sorgulama Büyüyor
Bağımsız belediye meclis üyesi Grace Lewis, belediyeyi bu anlaşmadan derhal vazgeçmeye çağırdı:
“IDF’ye silah teknolojisi sağlayan, NHS’in özelleştirilmesi sürecinde rol alan bir şirketle anlaşma yapılması savunulamaz. Bu parayı toplum içinde tutmalıydık.”
Lewis, bu hamlenin aynı zamanda son dönemde belediyede yapılan kamu ve gönüllü sektör kesintileriyle de çeliştiğini vurguladı.
Veri Güvenliği ve Gizlilik Tartışmaları
Belediye, yapay zekâ uygulamalarını genişletirken veri koruma ve gizlilik standartlarını da göz önünde bulunduracaklarını ifade etti.
Yetkililer, sözleşmenin standart kamu alım prosedürlerine uygun şekilde hazırlandığını ve yüksek güvenlik kriterlerine sahip olduğunu söyledi
