Avrupa’yı etkisi altına alan aşırı sıcaklar, Fransa’da klimayı gündemin ilk sıralarına taşıdı. Temmuz ayında yaşanan kavurucu hava dalgaları sırasında, klimaya yönelik görüş ayrılıkları siyasi bir tartışma haline geldi. Aşırı sağcı siyasetçi Marine Le Pen, partisinin iktidara gelmesi durumunda ülke çapında “büyük bir klima ekipman planı” uygulayacağını açıkladı. Buna karşılık Yeşiller Partisi lideri Marine Tondelier, şehirlerin yeşillendirilmesi ve binaların enerji verimliliğinin artırılması gibi alternatif çözümleri savundu.
Medya ve Siyaset İkiye Bölündü
Muhafazakâr Le Figaro gazetesi, klimayı savunan yazılar yayımlayarak “Vatandaşlarımızı terletmek öğrenmeyi sınırlar, çalışma saatlerini kısaltır ve hastaneleri tıkar” yorumunu yaptı. Sol görüşlü Libération ise klimaları “sokaklara sıcak hava üfleyen, değerli enerjiyi yutan, çevresel bir saçmalık” olarak nitelendirdi. Televizyon programlarında ise “Klimanın aşırı sağla ilgisi mi var?” sorusu tartışıldı.
Avrupa’da Klima Alışkanlığı Değişiyor
Avrupa, tarihsel olarak klima kullanımına fazla ihtiyaç duymayan bir kıta olarak biliniyordu. Ancak Copernicus uydu verilerine göre, kıtanın büyük kısmı 40 yıl öncesine kıyasla çok daha uzun süreli ve şiddetli sıcak hava dalgalarına maruz kalıyor. Yıllarca lüks olarak görülen klima, artık yaz aylarında konfor değil, zorunluluk olarak değerlendiriliyor.
İstatistikler Çarpıcı
Bugün İtalya’daki evlerin yalnızca yarısında, İspanya’da ise yüzde 40’ında klima bulunuyor. Fransa’da bu oran yüzde 20 ila 25 arasında değişiyor. Avrupa Birliği’nde hanelerin enerji tüketiminin yüzde 62,5’i ısınma, yüzde 1’inden azı ise soğutma için harcanıyor.
Avrupa ve ABD Arasındaki Farklar
ABD’de evlerin neredeyse yüzde 90’ında bir tür klima mevcut. Ancak Avrupa şehirlerinin yoğun ve tarihi mimarisi, büyük klima sistemlerinin montajını zorlaştırıyor. Paris gibi kentlerde tarihi binalara klima taktırmak için gerekli izinleri almak karmaşık bir süreç gerektiriyor. Enerji maliyetleri de ABD’ye kıyasla Avrupa’da daha yüksek.
Enerji Verimliliği Tek Başına Yeterli Olmayabilir
Fransa’da binalarda enerji verimliliği danışmanlığı yapan Baudouin de la Varende, klimanın bazı çevrelerde hâlâ korkuyla karşılandığını ancak önümüzdeki on yıllarda sadece yalıtımın yeterli olmayacağını vurguladı.
Siyasetin Gösteriş Tarafı
Fransa’da klima tartışmasının bir kısmı siyasi gösteriş olarak yorumlanıyor. Sosyal medyadaki sert atışmaların ötesinde, huzurevleri, hastaneler ve okullar gibi alanlarda klima ihtiyacı konusunda genel bir mutabakat var. Geçtiğimiz ay yaşanan sıcak hava dalgasının en yoğun döneminde 1800’den fazla okul kapatıldı. Ancak her eve klima takılması konusunda toplumsal destek hâlâ sınırlı.
Çevre Bakanı’ndan Orta Yol Mesajı
Fransa Çevre Bakanı Agnès Pannier-Runacher, “Klima siyah ya da beyaz değildir. Savunmasız insanlara nefes aldırmak için klimaya ihtiyacımız var. Ama bunu her yerde yapmamalıyız” diyerek orta yolu savundu.
Sıcak Günler Artıyor
Güney Avrupa’nın geniş bölgeleri artık yılda iki aydan fazla süreyle 29,5 santigrat derecenin üzerinde sıcaklık yaşıyor. Madrid’de bu süre 1980’lerde 29 günken, bugün ortalama 63 güne çıkmış durumda. Ayrıca sıcak günler yalnızca uzamıyor, aynı zamanda şiddeti de artıyor.
Kültürel Direnç Sona mı Eriyor?
Fransa’daki kültürel klima direncinin bu yeni iklim koşulları altında devam edip edemeyeceği belirsiz. Strasbourg yakınlarında klima montajı yapan Christian Meyer, işi gereği klimayı teşvik etmesi beklenirken kendisinin kullanmadığını belirterek bu ikilemi somutlaştırdı.
