Bilim insanları, 2013 yılından bu yana Kuzey Amerika’nın Pasifik kıyılarında milyarlarca denizyıldızının ölümüne yol açan gizemli çürüme hastalığının ardındaki nedeni sonunda buldu. On yılı aşkın süredir devam eden bu ekolojik felaketin sorumlusu, Vibrio pectenicida adlı bir bakteri olarak açıklandı. Salgın, Meksika’dan Alaska’ya kadar olan geniş bir kıyı hattında en az 20 farklı denizyıldızı türünü etkiledi. En ağır kaybı yaşayan ayçiçeği denizyıldızı, sadece beş yılda nüfusunun yaklaşık yüzde 90’ını yitirdi.
Kollar Kopuyor, Vücut Eriyor
Kanada’daki Hakai Enstitüsü’nden deniz hastalıkları ekoloğu Alyssa Gehman, sağlıklı denizyıldızlarını “kolları şişkin ve dışarıya doğru dik duran” canlılar olarak tanımlarken, hastalık sürecini “önce vücutta yaralar oluşur, ardından kollar kopar ve düşer” sözleriyle anlattı. Araştırmacılar, bu korkunç sürecin arkasındaki bakteriyi denizyıldızlarının organlarını saran sıvıda tespit etti. Bu bulgu, yıllardır yanlış ipuçlarıyla sonuçlanan araştırmaların ardından kesin bir kanıt sundu.
Yıllar Süren Yanıltıcı İzler
Başlangıçta hastalığın bir virüsten kaynaklandığı düşünülmüştü ancak söz konusu virüsün sağlıklı denizyıldızlarında da doğal olarak bulunduğu anlaşıldı. Yalnızca ölü denizyıldızlarından alınan örneklerle yapılan analizler, bakterinin fark edilmesini engelledi. Son çalışmada ise canlı denizyıldızlarının iç sıvısı üzerinde yoğunlaşılarak gerçek sebep ortaya çıkarıldı.
Umut Veren Koruma Planları
Hastalığın kaynağı netleştiği için bilim insanları, denizyıldızlarını korumaya yönelik stratejiler geliştirmeye başladı. Sağlıklı bireylerin güvenli bölgelere taşınması, kontrollü koşullarda üretilip doğaya salınması ve doğal bağışıklık taşıyan popülasyonların tespiti planlanıyor. Ayrıca probiyotik desteklerle bağışıklığın güçlendirilmesi de gündemde. Uzmanlara göre bu gelişme, deniz ekosistemlerinde hayati rol oynayan denizyıldızlarının geleceği için kritik bir dönüm noktası.
