Bazı papağanlar başkalarının yavrularını öldürüyor? Peky ama neden? İşte o sorunun cevabı nihayet açıklandı.
ABD’nin prestijli eğitim kurumlarından Kaliforniya Berkeley Üniversitesi’nin araştırmasında, bilimsel adı “forpus passerinus” olan yaz papağanlarının davranışları incelendi.
Hakemli dergi Proceedings of the National Academy of Sciences’ta 6 Mayıs’ta yayımlanan çalışmada, genellikle Güney Amerika’da yaşayan bu papağanlarla ilgili 27 yıl boyunca toplanan veriler incelendi.
Bilim insanları, bu papağan türünde yavruları öldürmenin veya evlat edinmenin yuva bulma ve çiftleşme ihtiyacından kaynaklandığı tespit edildi. Çalışmada şu ifadelere yer verildi:
Yavruların öldürüldüğü durumların çoğu, üreyen bir çiftin, gözde bir yuva alanını ele geçirmeye çalışan başka bir çift tarafından saldırıya uğraması sonucu yaşandı. Aynı durum, erkekler halihazırda yavruya sahip bir dulla çiftleşmek istediğinde de meydana geldi. Fakat dulla çiftleşecek yeni erkeklerin, yavrulara saldırma veya onları evlat edinme ihtimalinin neredeyse aynı olduğunu görmek bizi şaşırttı.
Araştırmanın ortak yazarı Steven Beissinger, Venezuela’nın Guarico eyaletinde 1988’den beri bu papağanları gözlemliyor.
Biyologlar,1988-2015’te burada en az 2 bin 700 yuvada yaşananları inceledi.
Çalışmanın ortak yazarı Karl Berg saldırılarda kuş popülasyonunun da önemli bir etmen olduğunu söyledi.
Teksas Rio Grande Vadisi Üniversitesi’nden akademisyen, “Nüfus düşükken ortama sevgi ve barış hakim. Ancak yüksek nüfus yoğunluklarına geçildiğine etraf kan gölüne dönüyor” dedi.
Berg, kaynak sıkıntılarının da süreçte etkili olduğuna işaret, “Çevre kaynakları tüm bireylerin üremesine yetmediğinde, alternatif stratejiler aranıyor. Ne yazık ki bunlar arasında masum küçük yavruların öldürülmesi de var” ifadelerini kullandı.
Bilim insanı, evlat edinme ve yavruları öldürme oranları arasındaki yakınlığa dikkat çekerek şunları ekledi:
Yavruların öldürülmesinden ziyade evlat edinmenin kabul görmesi çok daha kolay olabilir. Fakat bu, Darwin’in doğal seçilimle ilgili fikirleriyle uyuşmadığından anlaşılması daha zor bir durum. Seçilim değeri sonuçlarının, evlat edinme ve yavruların öldürülmesi arasında neredeyse eşit olduğunu görmek çok ilginçti. Evlat edinme, genleri bir sonraki nesle aktarmanın şiddet içermeyen bir yolu olabilir.
Papağanlar hakkında bilmeniz gerekenler…
Papağanlar, Psittaciformes takımını oluşturan kıvrık gagalı, etli ve kalın dilli, parlak tüylü, sıcak yerlerde yaşayan kuşlardır. Ayrıca bu kuşların bazı türleri söylediğiniz bazı şeyleri tekrar edebilirler.
Anatomileri…
Ayakları kısa ve ikisi önde, ikisi arkada olmak üzere dört parmağa sahiptir. Ön parmakların dipleri kısa bir zarla birbirine bağlıdır. Arkaya yönelik birinci ve dördüncü parmak geriden kavrar ve gaganın yardımı ile çeviklikle tırmanır.Tırmanma anında gagalarını üçüncü bir ayak gibi kullanma özelliklerinden dolayı en iyi tırmanıcı kuşlar olarak kabul edilirler.
Kalın ve kıvrık üst gaga hareketlidir. Alt gaga ise yiyecekleri kırmada tabla vazifesi görür. Dil, kalın ve etlidir. Aynı zamanda dokunma organı görevini de yapar. Dilleri kısa ve serttir. Gaga ve dilleri sayesinde ayçekirdeği gibi kabuklu yemişleri soyup yiyebilirler.[2]
Papağanların kanatları nispeten kısadır. Bununla beraber, Yeni Zelanda papağanı hariç hepsi iyi uçucudur. Genelde çift veya grup halinde çığlık çığlığa uçarlar. Avustralya‘da yaşayan Kakadular, binlerce fertten meydana gelen sürüler halinde seyahat ederler.
Beslenirken veya dinlenirken çok sakindirler. Yeşil renklileri o kadar iyi kamufle olur ki, çoğu zaman fark edilmezler. Tüyleri yeşil hakim olmak üzere kırmızı, mavi, sarı, beyaz veya siyah…
Yaşamları…
Papağanlar tabii halde ağaçlarda yaşarlar. Ancak insan sesini ve melodileri ezberleyerek tekrarlama kabiliyetlerinden dolayı, birçok evde kafeslerde beslenirler. Kafeslerine çiğnemeleri için ağaç parçaları koymak faydalıdır. Yuvalarını ağaç kovuklarına, kaya yarıklarına yaparlar. Eşler birbirlerine bağlıdır. İri yapıda olanların dişileri yılda 2-3, küçükleri ise daha çok yumurta yaparlar.
Beslenme…
Çeşitlerine göre tomurcuk, çiçek, meyve ve tohumlarla beslenirler. Bu arada hayvansal besin alan birkaç tür de mevcuttur.
Papağanlar beslenme ihtiyaçlarına göre (genel olarak) ikiye ayrılabilir:
- Tohum/çekirdek ağırlıklı beslenen papağanlar: Sultan papağanları, muhabbet kuşları, sevda papağanları, hindistan papağanları vs. Bu papağanların besinlerinin %70’ini çeşitli tohumlar, çekirdekler, tahıl ürünleri ve nut türleri (fındık, ceviz, kaju vs.) oluşturmalıdır. Geriye kalan %30 meyve ve sebzeye ayrılmalıdır. Eğer papağanınızı pellet mamayla besliyorsanız, besininin %25’ini pellet, % 30 meyve sebze, %45 tohum, çekirdek, tahıl ve nut oluşturmalı.
- Meyve/sebze ağırlıklı beslenen papağanlar: Afrika Griler, Kakadular, Eclectuslar, Aralar, Konurlar, Senegal papağanları vs. Bu papağanların besinlerinin %70’ini meyve sebze, %25 tohum, çekirdek(ay çekirdeğinden bahsetmiyorum) ve tahıllar, %5’ini nut türü fındık, ceviz, kaju, şam fıstığı türünde gıdalar oluşturmalıdır. Eğer papağanınızı pellet mamayla besliyorsanız, besininin %25’i pellet, %10’u tohum, çekirdek, tahıl, % 5 nut ve % 60’ını meyve sebze oluşturmalıdır.
