Bilim insanları, modern insan ve Neandertal özelliklerini taşıyan Lapedo çocuğunun yaklaşık 27.780 ila 28.550 yıl önce yaşadığını keşfetti. Yeni analiz yöntemi, fosilin yaşını daha kesin bir şekilde belirlemeyi sağladı.
Lapedo Çocuğu Kimdi?
1998 yılında Portekiz’in Lapedo Vadisi’ndeki Lagar Velho kazı alanında keşfedilen 4-5 yaşlarındaki bir çocuğa ait iskelet, bilim dünyasında büyük yankı uyandırdı.
İskeletin özellikleri:
- Diş yapısı ve kafatası, modern insanlara (Homo sapiens) benziyordu.
- Vücut ölçüleri ise Neandertalleri andırıyordu.
Bu durum, Neandertaller ve modern insanların çiftleşmiş olabileceğini gösteren güçlü kanıtlardan biri olarak kabul edildi. Ancak çocuğun tam olarak hangi dönemde yaşadığı bugüne kadar net olarak bilinmiyordu.
Yeni Teknikle Daha Kesin Sonuçlar Elde Edildi
Fosillerin yaşını belirlemek için en yaygın yöntem olan radyokarbon analizi, Lapedo çocuğunun tam yaşını saptamada yeterince güvenilir sonuçlar vermemişti.
Bu nedenle bilim insanları, Science Advances dergisinde yayımlanan yeni çalışmada Bileşiğe Özgü Radyokarbon Analizi (CSRA) yöntemini kullandı.
Bu yöntem sayesinde:
- Fosildeki karbon doğrudan analiz edilerek, bitki kökleri ve diğer dış etkenlerin neden olduğu kirlilik ortadan kaldırıldı.
- Lapedo çocuğunun 27.780 ila 28.550 yıl önce yaşadığı belirlendi.
Lapedo Çocuğunun Mezarı da İncelendi
Bilim insanları, çocuğun mezarında bulunan tavşan kemikleri, kızıl geyik kalıntıları ve odun kömürlerini de yeniden analiz etti.
- Tavşan kemiklerinin çocuğun ölüm dönemine ait olduğu anlaşıldı.
- Kızıl geyik kemikleri ve odun kömürleri ise daha eski dönemlere aitti.
- Bu bulgu, tavşanın Lapedo çocuğunun mezarına adak olarak bırakılmış olabileceğini gösterdi.
Araştırmacılar Ne Dedi?
Çalışmanın başyazarı Bethan Linscott (Miami Üniversitesi):
“Lapedo çocuğunu başarılı bir şekilde tarihlendirmek, ona hikayesinin küçük bir parçasını geri vermek gibi hissettirdi. Bu, büyük bir ayrıcalık.”
Wellesley Koleji’nden Adam Van Arsdale, bu çalışmaya katılmamasına rağmen bulguların önemini şu sözlerle değerlendirdi:
“Bu sonuçlar, Neandertallerin yerini Homo sapiens’in alma sürecini daha iyi anlamamıza yardımcı olacak.”
Neandertaller ve Modern İnsanlar Ne Kadar Süre Birlikte Yaşadı?
Bilim insanları, Neandertallerin yaklaşık 40 bin yıl önce soyunun tükendiğini düşünüyor. Ancak modern insanlarla binlerce yıl boyunca birlikte yaşamış ve genetik etkileşimde bulunmuş olabilirler.
Bugün, Afrika dışındaki modern insanların DNA’sının %1 ila %4’ü Neandertal genleri içeriyor. Lapedo çocuğu gibi bireyler, bu genetik aktarımın somut örnekleri olarak kabul ediliyor.
Araştırmacılar, Neandertallerin modern insanlara ne gibi genetik avantajlar bırakmış olabileceğini anlamak için çalışmalara devam ediyor.
