İngiltere, çocuklar ve gençlerin dijital dünyadaki güvenliğini artırmaya yönelik en kapsamlı adımlarından birini atmaya hazırlanıyor. Hükümet tarafından açıklanan yeni düzenlemeyle birlikte 16 ve 17 yaşındaki gençler, gece yarısından sabah saat 06.00’ya kadar sosyal medya platformlarında varsayılan olarak çevrim dışı kalacak. Üstelik yalnızca gece erişimi değil, bağımlılık yarattığı düşünülen bazı uygulama özellikleri de sınırlandırılacak.
Kararın temel amacı ise gençlerin daha kaliteli uyumasını sağlamak, ekran başında geçirilen süreyi azaltmak ve aile içi iletişimi güçlendirmek olarak gösteriliyor. Ancak düzenleme şimdiden hem uzmanlar hem de çocuk güvenliği savunucuları arasında yeni bir tartışmanın fitilini ateşlemiş durumda.
İngiltere Gençler İçin Gece Kısıtlamasını Devreye Alıyor
Yeni plana göre Instagram, TikTok ve YouTube başta olmak üzere popüler sosyal medya uygulamaları, 16 ve 17 yaşındaki kullanıcılar için gece 00.00 ile sabah 06.00 arasında varsayılan olarak kullanılamayacak.
Bununla birlikte hükümet yalnızca erişim saatlerini sınırlamakla yetinmiyor. Aynı zamanda sosyal medya platformlarının en çok eleştirilen özelliklerinden olan sonsuz kaydırma, otomatik video oynatma ve benzeri bağımlılık oluşturduğu belirtilen sistemlerin de varsayılan olarak kapatılması hedefleniyor.
Yetkililer, bu değişikliklerin gençlerin dikkat süresini artıracağını, uyku düzenini iyileştireceğini ve dijital bağımlılığı azaltacağını savunuyor.
Ama Gençler İsterse Kısıtlamayı Kapatabilecek
Düzenlemenin en çok eleştirilen yönlerinden biri ise sistemin tamamen zorunlu olmaması.
İngiltere hükümetinin hazırladığı modele göre kullanıcılar hesap ayarlarına girerek gece kısıtlamasını devre dışı bırakabilecek. İşte bu ayrıntı, çocuk güvenliği alanında çalışan uzmanların tepkisini çekiyor.
2022 yılında oğlunu sosyal medyada yayılan tehlikeli bir meydan okuma nedeniyle kaybettiğini söyleyen Ellen Roome, uygulanacak sistemin yetersiz olduğunu belirterek, kolayca kapatılabilen bir kısıtlamanın gerçek anlamda koruma sağlamayacağını ifade etti.
Uzmanlara göre bu durum, düzenlemenin etkisini önemli ölçüde azaltabilir.
Hükümet Daha Sert Adımların Sinyalini Veriyor
İngiltere yönetimi ise yeni sistemi daha geniş kapsamlı dijital güvenlik reformunun ilk aşamalarından biri olarak görüyor.
Haziran ayında açıklanan plana göre 16 yaş altındaki çocuklar için bazı sosyal medya platformlarına tamamen erişim yasağı getirilmesi de gündemde bulunuyor.
Ayrıca 18 yaş altındaki kullanıcıların yapay zekâ sohbet botlarını daha güvenli kullanabilmesi amacıyla belirli aralıklarla mola verilmesini hatırlatan uyarıların zorunlu hale getirilmesi planlanıyor.
Yetkililer, tüm bu adımların 2026 yılı sonuna kadar yasalaştırılmasını ve gelecek yıl yürürlüğe girmesini hedefliyor.
Deneme Sonuçları Dikkat Çekti
İngiltere hükümeti, düzenlemeyi ülke genelinde uygulamadan önce 300 genç üzerinde kapsamlı bir pilot çalışma gerçekleştirdi.
Katılımcıların bir bölümünün sosyal medya hesapları tamamen kapatılırken, bazı gençlerde yalnızca gece kullanımına izin verilmedi. Bir başka grupta ise günlük kullanım süresi sınırlandırıldı.
Araştırma sonuçlarına göre özellikle gece erişiminin sınırlandırıldığı grupta uyku kalitesinde belirgin iyileşme görüldü. Bunun yanında ailelerin akşam saatlerinde çocuklarıyla daha fazla vakit geçirdiği ve ebeveynlerin ekran süresini yönetirken daha az zorlandığı tespit edildi.
Hükümet, bu sonuçların yeni düzenlemenin en önemli dayanaklarından biri olduğunu belirtiyor.
Uzmanlar İkiye Bölündü
Her ne kadar hükümet uygulamayı önemli bir adım olarak değerlendirse de akademisyenler ve çocuk güvenliği uzmanları aynı görüşte değil.
Bazı uzmanlar, özellikle gece saatlerinde psikolojik desteğe ihtiyaç duyan gençlerin sosyal medya üzerinden yakınlarına veya destek gruplarına ulaşmasının zorlaşabileceğini dile getiriyor.
Diğer uzmanlar ise asıl sorunun sosyal medyada geçirilen saatler değil, platformların kullanıcıları ekranda tutmak için geliştirdiği algoritmalar olduğunu savunuyor.
Bu nedenle yalnızca saat sınırlaması yerine platformların çalışma mantığını değiştirecek daha kapsamlı düzenlemeler yapılması gerektiği belirtiliyor.
VPN Kısıtlaması Şimdilik Gündemde Yok
İngiltere’de tartışılan bir diğer konu ise gençlerin yaş doğrulama sistemlerini aşmak için VPN kullanıp kullanmayacağıydı.
Hükümet tarafından yapılan araştırmada çocukların VPN kullanımının beklenenden daha düşük seviyede olduğu sonucuna ulaşıldı.
Bu nedenle yetkililer, mevcut aşamada VPN hizmetlerine yönelik herhangi bir yasak veya ek kısıtlama getirmeyeceklerini açıkladı. Ancak konu izlenmeye devam edecek.
Dijital Güvenlikte Yeni Dönem Başlıyor
İngiltere’nin hazırladığı yeni model, teknoloji şirketlerine yönelik dünyanın en sıkı düzenlemelerinden biri olmaya aday görünüyor.
Gece saatlerinde sosyal medya kullanımının sınırlandırılması, bağımlılık oluşturan algoritmaların varsayılan olarak kapatılması ve yapay zekâ uygulamalarına yönelik yeni kurallar, dijital platformların özellikle genç kullanıcılar üzerindeki etkisini yeniden tartışmaya açtı.
Önümüzdeki aylarda parlamentoya sunulması beklenen düzenleme, yalnızca İngiltere için değil, benzer adımlar atmayı planlayan birçok ülke açısından da önemli bir emsal oluşturabilir.
Kaynak: Oksijen
