Financial Times’ın çarpıcı analizine göre, kokain ticareti tarihin en büyük patlamasını yaşıyor. Öyle ki, Latin Amerika’daki karteller artık sadece yasa dışı örgütler değil; holding gibi işleyen küresel devler haline geldi. Yasal sektörlere sızıyorlar, kara parayı aklıyorlar ve ekonomik krizlere bile direnebilecek mali güce sahipler.
Kokain Rotası: Amazon Ormanlarından Avrupa’ya
Amazon’un derinlikleri bugün adeta uyuşturucu otoyoluna dönüşmüş durumda. Kolombiya ve Peru’daki laboratuvarlarda üretilen tonlarca kokain, nehirler üzerinden narko-denizaltılar ve gizli güzergâhlarla Manaus’a, oradan da Avrupa limanlarına taşınıyor.
Yerel güvenlik güçleri, kaçakçıların kokain depolarını İHA’larla gözetlediğini açıklıyor. Koka yaprağının kilosunu 300 dolara alan karteller, işlenmiş kokaini Avrupa’da 60 bin dolara satıyor. Bu devasa kâr, suç ekonomisini küresel finansla yarışır hale getiriyor.
2024: Kartellerin Altın Yılı
Insight Crime verilerine göre, 2024 Latin Amerika mafyaları için tarihin en kârlı yılı oldu. Üç ana suç ekonomisi öne çıkıyor:
- Kokain ticareti
- Altın kaçakçılığı
- İnsan ticareti
Artık bu örgütler sadece uyuşturucu değil; altın, silah, göçmen… Ne gerekiyorsa taşıyor. Adeta devletler üstü birer ticaret imparatorluğu kurmuş durumdalar.
Şiddet ve Siyasi Cinayetler Geri Döndü
Kolombiya’da kokain üretimi bir yılda %53 arttı. Bununla birlikte siyasi cinayetler de geri döndü. Haziran ayında Cumhurbaşkanı adayı Miguel Uribe suikast sonucu hayatını kaybetti. Bu, 1980’lerin kanlı kartel savaşlarını hatırlatan bir dönemin yeniden başlayabileceğinin işareti.
Uruguay ve Brezilya Yeni Merkez Oldu
Bir zamanlar “Latin Amerika’nın İsviçre’si” diye anılan Uruguay, artık Avrupa’ya kokain sevkiyatında kritik bir transfer noktası. Montevideo sokaklarında çeteler arasında cinayet oranları %41 arttı.
Brezilya’da ise hapishanelerde doğan PCC karteli, bugün 28 ülkede faaliyet gösteriyor. Arnavut ve İtalyan mafyalarıyla kurdukları ağ sayesinde kıtalararası ticarette Meksika kartelleriyle yarışır hale geldiler.
Meksika: Bitmeyen Kartel Savaşı
ABD Kuzey Komutanlığı’na göre Sinaloa ve CJNG kartelleri, ülkenin üçte birini kontrol ediyor. Yılda yaklaşık 45 bin kişi uyuşturucu kaynaklı şiddet nedeniyle öldürülüyor veya kayboluyor. Karşılaştırmak gerekirse, tüm Avrupa Birliği’nde bu sayı 4 binin altında.
Bir zamanların turistik cenneti olan Colima, artık Meksika’nın en ölümcül eyaleti. Liman kenti Manzanillo ise Çin’den gelen kimyasallarla üretilen fentanil için ana giriş noktası.
Yeni Nesil Mafya Modeli
Financial Times analizinde uzmanların ortak görüşü şu:
“Karteller artık yalnızca suç örgütü değil, çok uluslu şirketler gibi işliyor. Kontrol ettikleri bölgelerde altın lazımsa altın, kokain lazımsa kokain, göçmen lazımsa göçmen taşıyorlar.”
Bu yapı, yalnızca Latin Amerika’nın değil, küresel düzenin en büyük tehditlerinden biri haline geliyor.
