Oliver Twist ilham kaynağı için yeni bir ihtimal gündeme geldi. Tarihçi Theresa Musgrove, 1836 tarihli gazete arşivlerinde Alice Shepherd adlı genç bir kadının Hendon’daki çalışma evinde yürüyüş izni istediği için ağır biçimde cezalandırıldığını ortaya çıkardı. Shepherd’ın yaşadıkları, Charles Dickens’ın romanındaki yetim Oliver’ın maruz kaldığı cezayla önemli benzerlikler taşıyor.
Musgrove, Dickens üzerine hazırladığı yeni kitap için araştırma yaparken Alice Shepherd’a ilişkin haber kayıtlarına ulaştı. Veremden mustarip olduğu aktarılan Shepherd, bir sulh hâkiminin kararıyla aç bırakıldı ve hücre hapsine kondu. Cezanın gerekçesi ise çalışma evinden dışarı çıkıp yürüyüş yapmasına izin verilmesini istemesiydi.
Alice Shepherd Neden Cezalandırıldı?
Hendon’daki eski çalışma evinin denetiminden sorumlu yerel vesayet kurulunun başkanı olan Rahip Theodore Williams, Shepherd’ın “iğrenç davranışı” nedeniyle cezalandırılmasını tavsiye etti. Gazete haberlerinde, büyük bir ajitasyon içinde olduğu belirtilen genç kadının deli gömleğine konduğu yazıldı.
Shepherd 24 saat boyunca tek başına tutuldu. Ardından, iki haftada bir toplanan kurulun bir sonraki toplantısına kadar yalnızca ekmek ve suyla beslendi. Kurul üyeleri arasında bulunan başka bir yerel sulh hâkimi ise bu karara karşı çıktı. Zayıf ve veremden mustarip görünen bir kadının böyle bir cezaya maruz bırakılacak son kişi olması gerektiğini savundu.
Theresa Musgrove, The Guardian’a yaptığı açıklamada, Shepherd’ın cezalandırılmasına ilişkin haberin Oliver Twist’teki sahneyle neredeyse kelimesi kelimesine benzeştiğini söyledi. Musgrove’a göre Oliver’ın daha fazla yemek istemesi üzerine gösterilen öfke, Alice’in yalnızca yürüyüşe çıkmak istemesine karşı verilen tepkinin bir yankısı olabilir.
Oliver Twist’teki Sahneyle Benzerlikler
Oliver Twist, 1837 ile 1839 arasında aylık bölümler hâlinde yayımlandı. Romanda dokuz yaşındaki Oliver, ikinci kez lapa istediği için bir sulh hâkiminin önüne çıkarılıyor ve “karanlık ve yalnız bir odaya” kapatılıyordu. Dickens’ın karakteri bu sırada, “Lütfen efendim, biraz daha istiyorum” sözleriyle yardım istiyordu.
Oliver bir hafta boyunca aç bırakılarak kilit altında tutuluyor, Dickens ise onu “sistematik bir ihanet ve aldatma sürecinin kurbanı” olarak tanımlıyordu. Musgrove’un araştırmasına göre Alice Shepherd da benzer şekilde hücre hapsine alınmış ve yetersiz beslenmeye mahkûm edilmişti.
Musgrove, iki olay arasındaki başka bir ayrıntıya da dikkat çekiyor. Oliver’ın cezasının, taş avluda pompanın altında yıkanmasına izin verildiği için çok ağır sayılmadığı belirtilirken, Shepherd’ın tutulduğu odanın da diğer yoksulların bulunduğu avluya baktığı gerekçesiyle cezanın hafif olduğu savunulmuştu.
Dickens’ın Hendon’la Bağlantısı
Musgrove’un araştırması, bu hafta Pen & Sword Books tarafından yayımlanan *Charles Dickens and his Hidden Family History* adlı kitapta yer alıyor. Araştırmacı, Dickens’ın günümüzde Londra’nın Barnet ilçesi sınırlarında bulunan Hendon bölgesine aşina olduğunu belirtiyor.
Hendon ve Barnet, *Oliver Twist* içinde anılıyor. Dickens’ın mektuplarında ve gazetecilik çalışmalarında da bölgeye dair bilgiler bulunduğu, yazarın köyler ve tarım arazileriyle çevrili bu sakin bölgeye ilgi duyduğu aktarılıyor.
