ABD Adalet Bakanlığı (DOJ), Google‘ın yapay zeka teknolojilerini kullanarak çevrimiçi arama pazarındaki mevcut hakimiyetini daha da güçlendirebileceğini iddia ederek, şirket hakkında tarihi bir antitröst davası başlattı.
Bu dava, yalnızca Google’ın geleceğini değil, aynı zamanda internetin bilgiye erişim ekosistemini de kökten değiştirme potansiyeli taşıyor.
DOJ: Google Chrome Satılsın, Veri Paylaşılsın
DOJ’un hedefi oldukça net: Google’ı sadece arama alanında sınırlamak değil, aynı zamanda Chrome tarayıcısını satmaya zorlamak ve arama verilerini rakiplere açmak.
Adalet Bakanlığı’nın avukatı David Dahlquist, davanın açılışında yaptığı konuşmada, “Google’a ve diğer tüm tekelcilere artık kuralların çiğnenmeyeceğini göstermenin zamanı geldi” diyerek sürecin ciddiyetini vurguladı.
Dava belgelerinde, Google’ın Samsung gibi büyük üreticilere, Gemini AI uygulamasını telefonlarına önceden yüklemeleri için “muazzam ödemeler” yaptığı belirtildi.
Bu anlaşmaların 2028 yılına kadar uzatılabileceği ifade ediliyor.
Yapay Zeka ve Arama Monopolü Birleşiyor
DOJ’ye göre, Google’ın yapay zeka ürünleri iki yönlü bir tehdit oluşturuyor:
- Bir yandan kullanıcıları Google arama motoruna çekmek için yapay zeka destekli hizmetler kullanılıyor.
- Diğer yandan arama motorundaki mevcut veri hakimiyeti, yapay zeka ürünlerini geliştirmek için büyük avantaj sağlıyor.
Bu döngü, Google’ın zaten tartışmalı olan arama motoru hakimiyetini geleceğe taşıyabilecek tehlikeli bir kombinasyon yaratıyor.
Google: “Bu Bir Rekabeti Ödüllendirme Listesi”
Google’ın savunmasını üstlenen avukat John Schmidtlein, DOJ’un önerilerini “Google’ın inovasyonlarının meyvelerini isteyen rakiplerin dilek listesi” olarak niteledi.
Google, davanın yalnızca arama motorlarıyla sınırlı olması gerektiğini, yapay zeka ürünlerinin kapsam dışında bırakılmasını talep ediyor.
Ayrıca, Google yöneticisi Lee-Anne Mulholland, bir blog yazısında önerilen önlemlerin “Amerikan inovasyonunu kritik bir dönemde yavaşlatacağını” savundu.
Google, davanın sonucuna itiraz edeceğini de resmi olarak açıkladı.
Sırada Kimler Var? Tanıklar ve Teknoloji Devleri
Davanın seyrinde dikkat çeken bir diğer unsur, sektörden üst düzey tanıkların mahkemede ifade verecek olması.
Örneğin, OpenAI‘ın ChatGPT ürün müdürü Nick Turley, yapay zeka rekabeti hakkında salı günü ifade verecek.
Ayrıca Google, savunmasında Mozilla, Verizon ve Apple gibi büyük teknoloji firmalarından tanıklar çağıracak.
Rekabetin Sağlanması İçin Önerilen Çarpıcı Önlemler
DOJ’un önerdiği radikal çözümler arasında şunlar yer alıyor:
- Google’ın Apple ve diğer üreticilerle yaptığı varsayılan arama motoru anlaşmalarının iptal edilmesi,
- Google’ın arama sonuçlarını diğer rakip firmalara lisanslaması,
- Eğer tüm bunlar rekabeti geri getirmezse, Google’ın Android işletim sistemini satmaya zorlanması.
Google ise, sadece mevcut anlaşmaların özel olmayan hale getirilmesinin yeterli olacağını savunuyor.
Teknoloji Dünyasında Siyasi Denge
Bu dava, teknoloji devlerine karşı açılan antitröst mücadelesinin Trump yönetiminde başlayıp, Biden yönetiminde de aynı kararlılıkla devam ettiğini gösteriyor.
DOJ yetkilileri, davanın tamamen partiler üstü bir destek gördüğünü ve teknoloji tekelciliğiyle mücadelede siyasi değişimlerin etkili olmadığını vurguladı.
Bu arada, Meta gibi diğer devler de benzer antitröst davalarıyla karşı karşıya. Özellikle Instagram ve WhatsApp’ın satın alımlarına dair davalar önümüzdeki dönemde teknoloji sektöründeki dengeleri daha da sarsabilir.
