ABD Başkanı Donald Trump’ın küresel ticaret sistemine yön veren son gümrük vergisi hamlesi dünya ekonomisinde şok etkisi yaratırken, bu süreçte Türkiye gibi bazı ülkelerin avantajlı pozisyona geçebileceği değerlendiriliyor. Reuters’ın analizine göre, Türkiye, ithal ürünlere getirilen yeni vergilerden yalnızca %10 oranında etkilenerek diğer ülkelerle kıyaslandığında görece daha iyi bir konumda bulunuyor.
Trump’tan Tüm İthal Ürünlere Yüzde 10 Vergi
Trump yönetimi geçtiğimiz hafta yaptığı açıklamayla, ABD’ye ithal edilen neredeyse tüm ürünlere yüzde 10 oranında ek gümrük vergisi getirileceğini duyurdu. Ayrıca bu uygulamaya ek olarak, Avrupa ülkeleri, Japonya ve Güney Kore gibi uzun yıllardır ABD’nin müttefiki olan ülkelere yönelik daha yüksek oranlı vergiler de devreye sokuldu. Bu ülkeler, yeni düzenlemelerle birlikte %20’ye varan ek vergilerle karşı karşıya kaldı.
Türkiye ve Brezilya’ya Daha Düşük Vergi Oranı
Ancak Türkiye, Hindistan, Kenya ve Brezilya gibi bazı ülkeler, Trump’ın yeni tarifelerinden daha az etkileniyor. Bu ülkeler için geçerli olan %10’luk vergi oranı, özellikle Vietnam ve Bangladeş gibi ülkelerin karşılaştığı %37 ile %46 arasında değişen yüksek oranlarla karşılaştırıldığında çok daha düşük seviyede. Bu durum, Türkiye’nin ihracatta rekabet gücünü artırabilecek bir potansiyel sunuyor.
Fas, Mısır ve Singapur’a Yeni Fırsatlar
Öte yandan, ABD ile ticaret açığı veren Fas, Mısır ve Singapur gibi ülkelerin de bu yeni tarifeler sonucunda daha rekabetçi hale gelebileceği değerlendiriliyor. Vietnam ve Bangladeş gibi ülkelerin yüksek tarifeler nedeniyle pazarda geri çekilmesi, Türkiye gibi ülkeler için alternatif tedarikçi olma yolunu açabilir.
Demir-Çelikte İlk Darbe Türkiye’ye Gelmişti
Her ne kadar Türkiye, bazı sektörlerde yeni vergi oranları nedeniyle avantajlı bir pozisyona geçmiş olsa da, Trump yönetiminin geçtiğimiz aylarda uygulamaya koyduğu sektörel gümrük tarifeleri nedeniyle bazı sektörlerde önemli kayıplar yaşamıştı. Özellikle demir, çelik ve alüminyum ihracatı, önceki yaptırımlar kapsamında olumsuz etkilenmişti.
Ticaret Bakanı Bolat: “Kötünün İyisi”
Türkiye Cumhuriyeti Ticaret Bakanı Ömer Bolat, konuyla ilgili yaptığı açıklamada, ABD’nin yeni tarifelerini değerlendirirken Türkiye’ye uygulanan %10’luk vergi oranını “kötünün iyisi” olarak nitelendirdi. Bolat, diğer ülkelerin karşı karşıya kaldığı yüksek oranlara kıyasla Türkiye’nin bu süreçte nispi bir avantaj yakalayabileceğini ifade etti.
Küresel Resesyon Endişesi
Ancak uzmanlar, ABD’nin gümrük vergileri politikalarının uzun vadede küresel çapta ekonomik yavaşlamaya, hatta bazı pazarlarda resesyon riski doğurabileceğine dikkat çekiyor. Bu durumda Türkiye’nin elde edeceği kısa vadeli kazançların uzun vadede sınırlı kalabileceği uyarısında bulunuluyor.
Türkiye İçin Yeni Pazarlara Açılma Fırsatı mı?
Mevcut tablo, Türkiye’nin hem ihracat potansiyelini genişletmesi hem de ABD pazarındaki payını artırması açısından önemli bir fırsat sunuyor. Ancak bu fırsatın etkili kullanılması, Türkiye’nin üretim ve lojistik kapasitesini artırması, ticari ilişkilerde istikrarlı diplomatik temasları sürdürebilmesi ile mümkün olabilecek.
