FIFA, son yıllarda Amerikan futbol pazarını adeta bir gelir kaynağı olarak kullanmakla eleştiriliyor. Uluslararası turnuvaların giderek artan şekilde Amerika Birleşik Devletleri’nde düzenlenmesi, yerel futbolun gelişimine katkı sağlamaktan çok, küresel kurumların kasalarını dolduruyor. FIFA Başkanı Gianni Infantino, Amerika’yı “fırsatlar ülkesi” olarak tanımlarken, bu ilgisinin asıl sebebinin ekonomik potansiyel olduğu açıkça görülüyor.
“Burger” Cevabının Arkasındaki Gerçek
Infantino, katıldığı bir spor programında “Amerika hakkında neyi seviyorsunuz?” sorusuna esprili bir şekilde “burger” yanıtını verdi. Ardından ise “Bu gerçekten fırsatlar ülkesi” diyerek, ABD’deki futbolun neden bir numaralı spor olmadığını anlayamadığını ifade etti. Ancak göz ardı ettiği şey, futbolun organik büyümesini engelleyenin bizzat FIFA’nın kendi ticari politikaları olmasıydı.
Infantino, Club World Cup gibi projeleri tanıtmak için yaptığı medya turunda, FIFA’nın turnuvalarını ABD’de düzenlediğinde gelirlerini “neredeyse ikiye katladığını” açıkça itiraf etti. Bu itiraf, Amerikan futbol izleyicisinin yalnızca bir pazar olarak görüldüğünün açık göstergesi oldu.
Amerikan Futboluna Yatırım Eksikliği Mi Var?
Infantino, Amerikan futbolunun daha fazla yatırım alması gerektiğini savunarak, Major League Soccer’ın (MLS) dünya lideri olabilmesi için önerilerde bulundu. Ancak bu söylemler, FIFA’nın uygulamalarıyla çelişiyor. Çünkü aynı FIFA, Amerika’daki yerel futbolun büyümesini zorlaştıran uluslararası turnuvaları, yüksek bilet fiyatlarıyla ve küresel yıldızlarla pazarlayarak, yerel izleyici kitlesinin dikkatini ve bütçesini dışa yönlendiriyor.
MLS, Kendi Sahasında Rekabetle Boğuşuyor
MLS’nin temel sorunlarından biri, yalnızca Avrupa ligleriyle ekran üzerinden rekabet etmek zorunda kalması değil. Aynı zamanda dünya devlerinin bizzat Amerika’ya gelerek maç düzenlemesi. FIFA’nın kural değişiklikleri sonrası, Avrupa liglerinin Amerika’da resmi lig maçları oynama ihtimali doğdu. Bu da MLS’nin kendi sahasında rekabet ettiği benzersiz bir durum ortaya çıkardı.
Bugün İngiltere Premier Ligi, La Liga veya Serie A ekiplerinin Amerika’da sezon içi maç oynama planları gündeme gelmiş durumda. Daha önce Miami’de Barcelona – Atlético Madrid maçı oynanmak istenmiş, ancak reddedilmişti. Ancak artık bu engeller kalkıyor gibi görünüyor. FIFA, bu tür uygulamalara onay vererek, MLS’nin zaten sınırlı olan izleyici ve gelir potansiyelini tehlikeye atıyor.
Tükenmeyen Bir Pazar mı?
ABD’de futbol taraftarlarının canlı maçlara yaptığı harcamalar artıyor. Ancak bu para, her zaman yerel lige yani MLS’ye gitmiyor. Dünya Kupası, Club World Cup, Copa América gibi büyük etkinliklerin ABD’de düzenlenmesi, bu harcamaların uluslararası organizasyonlara kaymasına neden oluyor. Taraftarlar sınırsız bir bütçeye sahip değil ve bu gelir kayması, yerel futbolun sürdürülebilirliğini tehdit ediyor.
Koruyucu Politika Olmadan Büyüme Mümkün mü?
Eğer ABD’de futbolun gerçekten gelişmesi isteniyorsa, yerli ligi koruyan bir futbol politikası benimsenmeli. Ancak mevcut FIFA yaklaşımı, yeni pazarlar açmak yerine var olanları sömürme stratejisi üzerine kurulu. Bu durum sadece MLS için değil, küresel futbolun dengesi için de uzun vadede sorun yaratabilir.
