ABD ile Çin arasında yeniden tırmanan ticaret savaşı, havacılık sektörüne de darbe vurdu. Çin’in önde gelen havayolu şirketlerinden Xiamen Airlines için üretilen Boeing 737 MAX, teslimat öncesinde Seattle’daki üretim merkezine geri döndü. Uçak, hala Çin havayolu firmasının renklerini taşırken, rotasını ABD’ye çevirmek zorunda kaldı.
55 Milyon Dolarlık Uçak İçin %125 Tarife Engeli
Yaklaşık 55 milyon dolar değerindeki Boeing 737 MAX, Çin’in uyguladığı %125’lik ek gümrük vergisi nedeniyle teslim edilemedi. Bu oran, ABD’nin Çin’e karşı başlattığı %145’lik temel tarife artışına karşılık olarak getirildi. Uçağın teslim edilmesi durumunda, Çinli havayolu firması maliyetini neredeyse iki katına çıkaracak. Uzmanlara göre bu durum, teslimat sürecini ciddi biçimde sekteye uğratabilir.
Uçak 8.000 Kilometrelik Yolculukla Geri Döndü
Xiamen Airlines logosunu taşıyan uçak, Çin’in Zhoushan tamamlama merkezinden kalktıktan sonra Guam ve Hawaii‘de yakıt ikmali yaptı ve Seattle Boeing Field pistine iniş yaptı. Uçağın geri gönderilmesine dair kararın Boeing ya da Xiamen Airlines tarafından mı alındığı henüz açıklanmadı.
Çin, ABD’den Uçak Parçası Alımlarını Durduruyor
Çin hükümeti geçtiğimiz hafta, yerli havayolu firmalarına ABD’den uçak ekipmanı ve yedek parça alımlarını durdurma talimatı verdi. Bu gelişme, yalnızca yeni uçak teslimatlarını değil, aynı zamanda mevcut filonun bakım süreçlerini de etkileme potansiyeline sahip. Uzmanlara göre Çin, Boeing uçaklarını kiralayan şirketlere yönelik devlet destekli sübvansiyonlar planlıyor.
Boeing’in Çin’e Teslimat Planları Askıya Alındı
2025 sonuna kadar Boeing’in Çinli firmalara 130’dan fazla uçak teslim etmesi bekleniyordu. Ancak yükselen tarifeler ve siyasi belirsizlik, bu siparişlerin akıbetini tehlikeye soktu. Havacılık analistleri, birçok firmanın bu sürecin netleşmesini bekleyerek teslimatları erteleyebileceğini belirtiyor.
Ortberg: “Pazarlarımız Kapanmasın”
Boeing CEO’su Kelly Ortberg, ABD Senatosu’ndaki konuşmasında, şirketin uçaklarının %80’ini yurtdışına sattığını belirtti. Ortberg, ticari engellerin büyümesiyle “belirli pazarların bize tamamen kapanabileceği” uyarısında bulundu. Şirketin halihazırda yarım trilyon dolarlık sipariş birikimi olduğu ifade edildi.
Miami Rötarı mı Geliyor?
Ryanair CEO’su Michael O’Leary, Financial Times’a verdiği demeçte, Ağustos ayında teslim almayı planladıkları 25 Boeing uçağını geciktirebileceklerini söyledi. O’Leary, “Sağduyunun galip geleceğini umuyoruz” diyerek sektörün genel beklentisini özetledi.
