Google, İngiltere’de açılan dev bir dava ile karşı karşıya. Teknoloji devi, rakiplerini dışlamak ve reklam piyasasında haksız fiyatlandırma yapmakla suçlanarak yaklaşık 5 milyar sterlin tazminat talebiyle yargıya taşındı.
İngiltere Rekabet Temyiz Mahkemesi’nde açılan bu toplu dava, Google’ın internet arama pazarındaki hâkimiyetini kötüye kullandığı ve reklamverenlere daha yüksek fiyatlar dayattığı iddialarına dayanıyor. Şirketin bu davranışlarının serbest piyasa koşullarını bozduğu ve binlerce işletmeyi zarara uğrattığı savunuluyor.
Google’ın Arama Motoru Üzerindeki Hakimiyeti Tartışılıyor
Dava dosyasında yer alan iddialara göre, Google, Android cihaz üreticileriyle yaptığı anlaşmalarla Google Arama uygulamasını ve Chrome tarayıcısını cihazlara önceden yükletti. Ayrıca Apple’a ödeme yaparak iPhone’larda Google’ı varsayılan arama motoru haline getirdi.
Bu stratejinin, rakip arama motorlarının ve reklam hizmetlerinin pazara erişimini sınırlayarak Google’ın üstünlüğünü daha da pekiştirdiği belirtiliyor. Rekabet hukuku uzmanı Or Brook tarafından açılan dava, Google’ın kendi reklam ürünlerini öne çıkararak rakiplerine karşı haksız avantaj sağladığını ileri sürüyor.
Google’dan Savunma: “Bu Spekülatif Bir Dava”
Google ise bu suçlamaları kesin bir dille reddetti. Şirket sözcüsü yaptığı açıklamada, “Bu dava spekülatif ve fırsatçı bir girişimdir. Tüketiciler ve reklamverenler Google’ı alternatif olmadığı için değil, faydalı olduğu için kullanıyor,” ifadelerini kullandı.
Ancak dava dosyasına göre, özellikle küçük işletmelerin görünürlüklerini artırabilmek için neredeyse mecburen Google üzerinden reklam vermek zorunda kaldıkları vurgulanıyor. Brook, “Google’ın genel arama ve arama reklamcılığı pazarındaki hâkimiyetini kötüye kullanarak reklamverenlerden fazla ücret talep ettiğini” belirtti.
Rekabet Otoritelerinin Google Üzerindeki Baskısı Artıyor
İngiltere Rekabet ve Piyasalar Kurumu (CMA), Ocak ayında Google’ın arama hizmetlerini soruşturmaya başlamıştı. Bu inceleme, Google’ın reklam piyasalarına olan etkisini de kapsıyor. İngiltere’de yapılan aramaların yüzde 90’ı hâlâ Google üzerinden gerçekleşiyor ve 200 binden fazla işletme reklamlarını bu platform üzerinden yürütüyor.
Google aynı zamanda dünya çapında birçok rekabet soruşturması ve dava ile karşı karşıya. ABD’de de dijital reklamcılık alanındaki tekel suçlamaları nedeniyle açılan ikinci büyük antitröst davası sürüyor. Eğer Google bu davayı kaybederse, reklam teknolojisi bölümlerini satmak zorunda kalabilir ve şirketin en büyük gelir kaynağı ciddi yara alabilir.
Avrupa Birliği’nden Yeni Suçlamalar
Mart ayında Avrupa Komisyonu, Google’ı dijital pazar kurallarını ihlal etmekle suçladı. Şirketin, arama sonuçlarında kendi hizmetlerine rakiplerinden daha fazla öncelik tanıdığı iddia edildi. Bu durum, üçüncü taraf hizmetlerin şeffaf, adil ve ayrımcı olmayan şekilde muamele görmesi gerekliliğini ihlal ediyor.
Eğer Google, Avrupa Birliği’nin Dijital Pazarlar Yasası’nı ihlal ettiği tespit edilirse, dünya çapındaki gelirinin yüzde 10’una kadar para cezası alabilir. Tekrar ihlalde bulunması halinde bu oran yüzde 20’ye yükselebilir.
Trump’ın Duruşu ve İngiltere’nin Tavrı
Donald Trump, teknoloji devlerine karşı açılan rekabet davalarını durdurmak için hükümetlere baskı yapıyor. ABD Başkanı, Amerikan şirketlerine yönelik düzenleyici adımları dış ticaret politikalarında bir koz olarak kullanacağını belirtiyor.
Bu bağlamda, İngiltere hükümetinin 2020 yılında yürürlüğe giren ve Google, Amazon, Apple gibi şirketlerden elde edilen gelir üzerinden uyguladığı dijital hizmet vergisinin oranını düşürmeyi değerlendirdiği ortaya çıktı. Böyle bir adım, Trump yönetimiyle olan ilişkileri yumuşatmak amacıyla gündeme geldi.
